Patelnie

Patelnie dzielą się według materiału korpusu i rodzaju powierzchni, na której smażysz. Od tego zależy, jak szybko naczynie się nagrzewa, jak trzyma temperaturę po włożeniu produktu i czy potrawa przywiera. Drugi podział to kształt: inna patelnia idzie pod naleśniki, inna pod grillowanie.

Patelnia do smażenia: jak wybrać

Patelnia to naczynie o szerokim dnie i niskim rancie, przeznaczone do smażenia na dużej powierzchni. Rozstrzygające jest to, czy ma pracować z powłoką nieprzywierającą, czy bez niej, bo z tego wynika i sposób smażenia, i sposób mycia. Patelnia bez powłoki wymaga rozgrzania oraz tłuszczu, ale znosi metalowe narzędzia i wysoką temperaturę.

Żeliwo i stal węglowa

Żeliwo i stal węglowa gromadzą dużo ciepła i oddają je stopniowo, dzięki czemu mięso nie schładza dna i od razu się ścina. Obie powierzchnie wymagają sezonowania, czyli wygrzania z cienką warstwą tłuszczu, i nie lubią długiego moczenia. W zamian z czasem stają się coraz gładsze i mniej przywierają.

Powłoki nieprzywierające

Patelnia z powłoką pozwala smażyć na niewielkiej ilości tłuszczu i łatwo się myje, więc sprawdza się przy jajkach, rybie i naleśnikach. Powłoka nie znosi jednak przegrzania pustego naczynia ani metalowych krawędzi i zużywa się szybciej niż goła stal. To wybór na wygodę, nie na dziesięciolecia.

Ceramiczna, tytanowa, granitowa

Powłoka ceramiczna powstaje z krzemionki i nie zawiera fluoropolimerów, ale nieprzywieralność traci szybciej przy smażeniu na mocnym ogniu. Powłoka tytanowa i granitowa to warstwy wzmacniane cząstkami mineralnymi, twardsze na zarysowania i bardziej odporne na wyższą temperaturę. Wszystkie trzy są powłokami, więc dzielą tę samą wadę: przegrzanie pustego naczynia skraca ich życie niezależnie od nazwy. Konkretny skład i dopuszczalną temperaturę podaje karta produktu.

Rodzaj	Do czego	Czego nie znosi
Żeliwo	obsmażanie mięsa, piekarnik, wieloletnie użytkowanie	długiego moczenia, wymaga sezonowania
Stal węglowa	to samo co żeliwo, przy mniejszym ciężarze	długiego moczenia, wymaga sezonowania
Powłoka ceramiczna	jajka, naleśniki, delikatna ryba	mocnego ognia, traci wtedy nieprzywieralność
Powłoka tytanowa i granitowa	codzienne smażenie, kontakt z metalową łopatką	przegrzania pustego naczynia
Powłoka nieprzywierająca	smażenie na niewielkiej ilości tłuszczu	przegrzania i metalowych krawędzi

Którą powłokę wybrać

Do jajek, naleśników i delikatnej ryby wystarczy powłoka ceramiczna, bo pracuje na średnim ogniu i tam wypada najlepiej. Do smażenia codziennego, gdzie patelnia obrywa metalową łopatką i wyższą temperaturą, dłużej wytrzyma powłoka tytanowa albo granitowa. Jeśli patelnia ma służyć latami i wchodzić do piekarnika, lepszym wyborem jest żeliwo albo stal węglowa bez żadnej powłoki.

Kształty specjalistyczne

Patelnia naleśnikowa ma niski, łagodnie wyprofilowany rant, który ułatwia podważenie placka. Patelnia grillowa ma ryflowane dno i zostawia ślad przypieczenia, ale nie nadaje się do smażenia w tłuszczu. Modele z odczepianym uchwytem wchodzą do piekarnika i zajmują mniej miejsca w szafce.

Najczęstsze pytania o patelnie

Patelnia z powłoką czy bez?

Z powłoką wygodniejsza do jajek, ryby i naleśników oraz łatwiejsza w myciu. Bez powłoki znosi wyższą temperaturę i metalowe narzędzia, ale wymaga rozgrzania i tłuszczu.

Dlaczego jedzenie przywiera do patelni stalowej?

Najczęściej dlatego, że naczynie było zbyt zimne albo produkt trafił na nie zbyt wcześnie. Stal i żeliwo wymagają rozgrzania oraz warstwy tłuszczu przed położeniem mięsa.

Czy patelnia grillowa zastąpi zwykłą?

Nie. Ryflowane dno styka się z produktem tylko żeberkami i nie nadaje się do smażenia w tłuszczu ani do sosów.