Świeczniki

Świecznik nowoczesny i pozostałe formy

Świeczniki dzielą się według tego, jaką świecę przyjmują, a dopiero potem według wyglądu. Lichtarz z wąskim gniazdem trzyma długą świecę stołową, płaska podstawka z kolcem albo z misą obsługuje świece walcowe, a niska oprawa z zagłębieniem przyjmuje świeczkę tealight. Osobną grupę stanowią latarnie i lampiony, w których świeca stoi za szybką i płomień jest osłonięty od przeciągu. Dopasowanie do średnicy świecy rozstrzyga o bezpieczeństwie bardziej niż materiał oprawy.

Lichtarze na długie świece

Świecznik na długie świece ma wąskie gniazdo, w którym trzon świecy siedzi ciasno, bo długa świeca ma wysoko położony środek ciężkości i przy luźnym osadzeniu przechyla się w miarę wypalania. Formy wieloramienne rozstawiają kilka płomieni na jednej podstawie i wypełniają stół jednym przedmiotem zamiast kilku. Świecznik stojący, wysoki, pracuje jako element wnętrza także wtedy, gdy świec w nim nie ma, ale zajmuje stałe miejsce w pokoju. Warto sprawdzić, czy gniazdo pasuje do średnicy świec, których używasz, bo formaty się różnią.

Podstawki i misy

Świece walcowe stoją własnym ciężarem, więc oprawa ma tu inne zadanie: zebrać wosk i osłonić powierzchnię pod spodem. Płaski talerzyk z rantem zatrzymuje spływający wosk, misa dodatkowo osłania płomień od dołu. Przy grubych świecach liczy się średnica podstawki: powinna być wyraźnie większa od świecy, bo wosk spływa nierówno. Oprawy z kolcem przytrzymują świecę od spodu i zapobiegają jej przesuwaniu, ale nie każda świeca da się na kolec nadziać bez pęknięcia.

Latarnie i osłony

Latarnia ze szklaną osłoną zamyka płomień w obudowie, dzięki czemu świeca pali się równo także przy uchylonym oknie i na tarasie. Osłona ogranicza rozpryski wosku i chroni firany oraz obrus przed kontaktem z ogniem. Płaci się za to dostępem: świecę wymienia się przez uchylane drzwiczki albo zdejmowaną szybę, a szkło od środka pokrywa się z czasem osadem z sadzy i wymaga mycia. Latarnie sprawdzają się też jako oprawa bez świecy, z lampką bateryjną, tam gdzie otwarty ogień jest niewskazany.

Materiał oprawy

Materiał wpływa na to, jak oprawa znosi ciepło i wosk. Metal i szkło nagrzewają się od płomienia i po zgaszeniu długo pozostają ciepłe, dlatego świecznika nie przenosi się od razu po zdmuchnięciu świecy. Drewno i tworzywa wymagają zachowania odstępu od płomienia, więc stosuje się je głównie w podstawach i w elementach, których ogień nie dosięga. Wosk zastygnięty na metalu odchodzi po schłodzeniu, ze szkła schodzi łatwiej niż z powierzchni porowatych, a w ceramice nieszkliwionej potrafi zostać na stałe.

Ograniczenia i bezpieczeństwo

Świecznik nie zabezpiecza sam z siebie: świecy nie zostawia się bez nadzoru, w pobliżu tkanin ani w przeciągu, bo płomień odchyla się i topi wosk po jednej stronie. Oprawa zbyt luźna pozwala świecy przechylić się w trakcie palenia, a zbyt ciasna utrudnia wyjęcie ogarka. Świece dopalone do końca w niskiej oprawie nagrzewają ją na tyle, że potrafi zostawić ślad na blacie, dlatego wymienia się je, zanim płomień sięgnie dna. W kategorii obecne są HolmeGaard i Cilio, a wśród produktów prowadzona jest też linia Lampiony; producenci utrzymują różne konwencje: od szklanych latarni, przez proste oprawy metalowe, po akcesoria pomocnicze, takie jak zapalarki i wygaszacze do świec.

Najczęstsze pytania o świeczniki